BİZ İNSANLAR İÇİN GÖKLERDEN İNDİ
Büyük İman Açıklamasında şu ifadeyi ''Biz insanlar için ve bizim kurtuluşumuz için göklerden indi'' kullanırız. Göklerden inerek insan şeklini aldı ızdırap ve acı çekerek çarmıha gerildi öldü ve üçüncü gün dirilerek göklere alındı. Ebedi hükümdar olmak ve dünyayı tekrar yargılamak üzere tekrar gelecektir. Kilise babaları bunları yazarken neye değinmek istediler? Buna cevap vermek için bu konuları biraz daha derinden ele alalım.
Bunun için başlangıçta cennette durumun nasıl olduğuna bir göz atmak gerekir. Orada Tanrı ilk erkek ve kadını kendi surettinde yarattı. Yani Tanrı insana kendisine ait olan bütün özellikleri verdi ki bu özellikler doğru yolda kullanıldığında insan Tanrı'nın sevgisi ile Tanrısallaşabilsin. Bütün bu nimetlerin yanında Tanrı insan özgürlüğü ve hür iradeyi verdi ki bunu kullanarak kendi iradesi ile Tanrıssallaşsın. Lakin Tanrı onalara verdiği bu hürriyette, Yaratan olarak bazı kanunları ve emirleri öngörmüştü. İlk insan olan Adem ve Hava bu hürriyeti suistimal ederek Tanrı'nın emirlerini hiçe saydı ve saygısızlık ederek bunları uygulamadı. Bu, insana değil, Tanrı'ya yapılmış büyük bir hakaretti. Aziz Nikodimos bunun için şöyle der: ''Günah büyüktü çünkü sonsuz ulu Tanrı'ya karşı hakaretti''. Böylece ilk insan olan Adem ve Hava ilk günahı işleyerek Tanrı'nın yanınadan uzaklaştı. Bu günah miras yoluyla onların bütün çocuklarına da geçti. Bu günah atalarımız olan Adem ve Hava'dan kalmaydı.
İnsan, Tanrı'nın sevgisi ve yardımı olmadan günaha daha fazla battığından yüzyıllar geçtikçe insanlığın nerede bulunduğunu ve hangi duruma düştüğünü görmekteyiz. Sefil, günahkar ve kirli olan insan Tanrı ile olan mesafesinin ne kadar uzaklaştığını ve büyüdüğünü anlamaktayız
Ama Tanrı sevgidir. Bunun içinde insanı sever ve Tanrısallaşması için yaratılmış olduğu insanın Kendisi'nden uzaklaşmasına ve yavaş yavaş O'ndan kopmasına izin veremezdi. Bunu durdurup insan ile Tanrı arasındaki mesafeyi koparacak olan şahıs kimdi? Bunu hangi yolla yapabilecekti? Çünkü Tanrı insan ile tekrar yakınlaşmak ve onu himayesi altında tutmak için bir çok peygamber göndermiş ama hiç biri bunu bu kadar yakınlaştıramamıştı. Bunun için bu görevi Tanrı'nın biricik Oğlu olan Rab İsa Mesih üstlendi. Öyleki O Aziz Pavlos'un dediği gibi ''Yaptığımız adil davranışlar için değil kendi özünde bulunan sevgi için kurtardı''(Titus 3:5) . Yuhanna'ya göre de: ''Tanrı'nın Oğlu Mesih'in kanı bizi her türlü günahtan temizler''(Yuhanna 1:7).
Bu gerçeği gerek eski Kutsal Yazılar'da gerekse Yeni Ahid'te gerekse de kilisenin ilahilerinde görmek mümkündür. O bütün sevgisi ile günahlarımızı üstüne alarak çarmıha gerildi ve dirilişi ile sonsuza dek bütün günahlarımızı sildi. Aziz Pavlos şöyle der: ''O, bütün günahlarımızı affetti. Borç senedimizi bütün koşullarıyla üstüne yüklenerek iptal etti'' (Koloseliler 2:14). Yani O insanlığın günahlarını üstüne aldı. Böylece mahküm olduğumuz şeytan ve ölümün bayrağını yırttı. Bize atalarımızın kovulduğu cennet kapılarını tekrar açtı. Bunun için altın ağızlı Aziz Yuhanna şöyle der; ''Rab'in haçı ile ölüm yenildi. Bizlerde Tanrı'nın evlatları ve sevgi mirasçıları olduk''.
Mesih çarmıha gerilmekle birlikte kendisini ölüme bizim için fidye olarak verdi. Öyleki bizler manevi ölümden O'nun aracılığıyla kurtulduk. Kudüs Patriği Kirillos şöyle yazar :''Mesih bizim için çarmıh izdirabını çekti. Kendisini Kutsal bir kurban olarak Tanrı Baba'ya sundu ve böylece kanıyla bütün insanlığın kurtuluşunu sağladı''.
.
Kilise Büyük Perşembe (Paskalya pazarından bir önceki perşembe) akşamı çarmıha gerilmiş Mesih'in önünde şu ilahiyi sevinç ve berraklıkla söyler. ''Bizi kanunun lanetinden kuratardın haça gerilmen ve kama ile dürtülmenle insanlara ölümsüzlüğü verdin. Sana şükranlar olsun ya Rab İsa''.
'''Biz insanlar ve bizim kurtuluşumuz için'' Tanrı'nın biricik oğlu dünyaya geldi. Büyük hakaretlere uğrayarak tarihin en korkunç ölümüne mahküm oldu. Bunu tanıyın, anlayın ve sonsuza dek itiraf ederek her gün O'na hamdedin. O'nun varlığına inanan ve gücüne dayanan asla kaybolmayacaktır.
KUTSAL RUH'A DA İNANIYORU
Büyük İman Açıklamasında yalnız Baba ve Oğul'a değil Kutsal Ruh'a da inandığımızı açıklarız. ''Kutsal Ruh'a da inanıyorum''. O hükümrandır hayat vericidir ve Baba'dan önce gelir. Baba ve Oğul'la birlikte ayinlerde hamdedilir ve peygamberler aracılığıyla konuşmuştur. Büyük İman Açıklamasında büyük ve Kutsal Şahıslar, basit bir şekilde açıklanmıştır.
1. Kutsal Ruh, var olan bir şahıstır. Bunu Kutsal Kitap'tan da rahatlıyla görebiliriz. Mesih vaftiz olduğunda bir güvercin şeklini alan Kutsal Ruh O'nun üzerine kondu (Mat 3: 16). İsa, öğrencilerine gidin ve müjdeyi bütün dünyaya yayın öyleki iman edip inananları Baba, Oğul ve Kutsal Ruh'un adıyla vaftiz edin (Mat: 28: 19) dedi. Burada Mesih'in Kutsal Ruh'a verdiği değeri ve anlamı anlamaktayız. Aziz Pavlos mektuplarında değişik bölgelerdeki toplulukları şöyle selamlıyor.
'' Rabbimiz Mesih'in nimeti Peder Allah'ın sevgisi ve Kutsal Ruh'un şefkati sizinle olsun.'' Burada da Kutsal Ruh'un Tanrısal Öz'e sahip olduğunu ve Baba ve Oğul'la eşdeğer olduğunu anlamaktayız.
2. Büyük İman Açıklamasında Kutsal Ruh'a verilen değer ve dikkat eski ahid ve yeni ahidtten alınan bilgilere dayanmaktadır. Eski ahidte Kutsal Ruh'un peygamberleri aydınlattığını ve onları kutsadığını görmekteyiz. Kutsal Ruh ''Peygamberler aracılığıyla konuşmuştur'' (İşaya 59: 21 Hezekiel 11: 5 2: 2 3: 14 Mihaya 3: 8 Zekeriya 1: 6 Angeus 2: 5 6).
Yeni ahidte Kutsal Ruh bir şahsıyettir. O, havarilere ve birçok imanlıya öğreti verir, istediği yerde belirir, duyulan sesi vardır, sistem eder, kılavuzluk yapar, haber verir, kilise kurar, konuşur, davet eder, düşünür, engel olur, şikayet eder, havariler seçip gönderir, episkoposlar tayin eder, insanı kutsallaştırır ve niğmetler dağıtır, bizimle temasa geçer, üzülür hatta Tanrı'nın derinliklerini bile inceler (Yuhanna 5: 9 14: 26 16: 7-9 16: 12-16 Korentililer II 13: 13 Efesliler 4:30 Korentililer I 2: 10). Bu ayetler Kutsal Ruh'un varlığından bahseden ayetlerden bazılarıdır. İlahiyetçi aziz Grigoryos " Bütün bunları gerçekleştiren Kutsal Ruh'tur, O her yeri doldurur ve her şeyi içine alır."
3. Vaftizimzde üzerimize Kutsal Yağ sürünür, bununla birlikte Kutsal Ruh içimize gelip orada kalır. Böylece aziz Pavlos'un yazdığına göre "Tanrı'nın Kutsal Ev'i oluruz." "Tanrı'nın Kutsal Ev'i olduğumuzu biliyor musunuz? Tanrı'nın Ruh'u içinizde ikamet ediyor (Korentililer 3: 16)." Bunun yanısıra Kutsal Ruh bizlere ilham verir ve bizlere yardım eder. Aziz Pavlos mektuplarında "Kutsal Ruh meyvesi sevgi, sevinç, barış, hoşgörü, iyi ahlak, iyilik, iman, yumuşak başlılık ve şefkatliktir." (Galatyalılar 5: 22).
Kudüs Patriği Aziz Kirillos Kutsal Ruh için şu sözlerde bulunur: "Kutsal Ruh suya benzer aynı kaynaktan gelmesine ve her şeyi aynı şekilde sulamasına rağmen zambağa beyaz, güle kırmızı, menekşe ve sümbülede ayrı renkler verir... Kutsal Ruh'un kendisi basit ve bölünmezdir, lakin insanlarda farklı farklı sonuçlar doğurur."
Her duamız Kutsal Üçlü'ye hamd ile başlar daha sonra Kusal Ruh'a sesleniriz "Ey semavi hükümdar..." sözleri ile başlayan bu duayı her ayinde tekrarlarız. "Gel içimizde yuva kur ve bizi temiz kıl." Amin.